{"id":8318,"date":"2025-12-14T18:16:56","date_gmt":"2025-12-14T18:16:56","guid":{"rendered":"https:\/\/henkhorck.eu\/?p=8318"},"modified":"2025-12-14T18:16:56","modified_gmt":"2025-12-14T18:16:56","slug":"hoe-de-boer-de-dood-tartte","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.henkhorck.nl\/?p=8318","title":{"rendered":"Hoe de boer de dood tartte"},"content":{"rendered":"<h4>Aan de zuidzijde van de Oude Rijn onder Zwammerdam nabij Bodegraven ligt een boerenplaats langs de weg,<br \/>\n&#8220;De Paardenburgh&#8221; genaamd. Deze hofstede dankt haar naam aan een volksoverlevering.<\/h4>\n<p>Heel lang geleden woonde op die plaats een gezin, waarvan de boerin zwaar ziek lag.<br \/>\nIn de vroege herfst was de vrouw gaan liggen.<br \/>\nHaar slaapkamer was boven aan de voorkant van het huis; daar lag ze roerloos in de bedstede.<br \/>\nIn de eerste weken was het nog wel eens voorgekomen,<br \/>\ndat zij in een stoel voor het venster had kunnen gaan zitten, maar later had zij de kracht daartoe niet meer gehad.<br \/>\nDe dagen gingen langzaam voor haar voorbij. In oktober zag zij door de kleine,<br \/>\nvierkante ruitjes de gele lindeblaadjes vallen, die door de wind werden opgenomen en verstrooid.<br \/>\nIn november bleef de zon weg en een grijze nevel kwam, die een onbewogen, geluidloze atmosfeer meebracht.<br \/>\nIn december eindelijk kwamen regen en sneeuw.<br \/>\nVan de vroege morgen tot de late avond en in de uren van de nacht hoorde zij het vocht<br \/>\nonafgebroken en eindeloos mistroostig langs de vensterruiten druipen.<\/p>\n<p>De zomer zal ik niet meer beleven, peinsde de vrouw.<br \/>\nMaar zij klaagde niet en met geen woord sprak zij over de dood, die ze langzaam en onontkoombaar voelde naderen.<\/p>\n<p>Toen zij zo zwak was geworden, dat zelfs het matte licht van de winterdag haar pijn deed aan de ogen,<br \/>\nen de gordijnen van de bedstede gesloten moesten blijven tot het schemeruur,<br \/>\nkwam iemand van het knechtenvolk op de gedachte, de baas te waarschuwen.<br \/>\n&#8220;Moet de meester niet gehaald worden?&#8221; vroeg hij.<br \/>\nDe boer schudde het hoofd en antwoordde nors: &#8220;Waar bemoei je je mee?<br \/>\nAls de linden op de werf in het voorjaar uitlopen, dan zal de boerin wel beter worden.<br \/>\nDe meester kunnen we hier missen.&#8221;<\/p>\n<p>Zo bleef de dokter tot de laatste weken van maart van het ziekbed verwijderd.<br \/>\nToen moest de boer echter toegeven, dat zijn vrouw zo zwak was,<br \/>\ndat zij nauwelijks nog antwoord kon geven op een vraag, die tot haar gericht werd.<br \/>\nHij sprak er met geen woord over, maar &#8217;s avonds, nadat de koeien gemolken waren,<br \/>\ntrok hij in de opkamer zijn zondagse kleren aan en ging naar de meester.<br \/>\nDe volgende morgen kwam de dokter al v\u00f3\u00f3r de middag. Lange tijd bleef hij in de ziekenkamer.<br \/>\nZwijgend onderzocht hij de vrouw, langzaam en nauwkeurig.<br \/>\nTen slotte dekte hij haar smalle leden weer toe; er was niets in zijn gezicht, dat haar kon verontrusten.<br \/>\nMoeder, je moet maar stil zo blijven liggen,&#8221; zei hij, &#8220;we zullen goed voor je zorgen.&#8221;<br \/>\nMaar toen de meester beneden kwam, riep hij de boer en zei bitter:<br \/>\n&#8220;Batelaan, je had me moeten roepen in het najaar. Nu is het te laat, ze zal binnen enkele dagen sterven!&#8221;<\/p>\n<p>De boer werd doodsbleek, zijn handen trilden. Een ogenblik leek het, of hij geen woord zou kunnen uiten.<br \/>\nMaar het duurde niet langer dan een ogenblik. Opeens sloeg hij met de vuist op tafel en schreeuwde:<br \/>\n&#8220;Mijn vrouw sterven? Mijn paarden uit de stal zullen eerder de trap opkomen dan de dood,<br \/>\nom mijn vrouw daar boven te halen!&#8221; De meester antwoordde de boer niet.<br \/>\nHij knoopte zijn jas hoog aan de hals dicht en verliet de boerderij.<\/p>\n<p>Enkele dagen later gebeurde het, dat een veulen op de hofstede werd geboren.<br \/>\nHet was een mooi dier met een glanzend vel; het stond al dadelijk recht en rank op zijn dunne poten.<br \/>\n&#8220;Dat is boerenvreugd,&#8221; zei Batelaan trots en er was warmte in zijn stem,<br \/>\ndie men daarin slechts zelden hoorde. En in zijn verlangen,<br \/>\nook anderen deelgenoot te maken van wat zijn vreugde was,<br \/>\nging hij naar zijn vrouw en vertelde haar van het jonggeboren dier.<br \/>\nHet leek wel, of haar ogen even glansden, maar overigens gaf zij geen teken, haar man te hebben verstaan.<\/p>\n<p>Tegen de avond waren de boer, zijn knechts en zijn meiden bijeen;<br \/>\nzoals gewoonlijk zaten zij in het benedenvertrek rond de tafel geschaard.<br \/>\nEr werd niet gesproken. Het was, of na de lome lentemiddag een zware melancholie<br \/>\nzich in het schemeruur aan mensen en dingen had medegedeeld, een melancholie,<br \/>\ndie als een mantel woog, een onzichtbare zwaarte, beklemmend en onrustwekkend.<br \/>\nDe omtrekken van de menselijke gestalten en van de voorwerpen in de kamer waren onzeker geworden.<br \/>\nDoor de ramen kon men de stammen der lindebomen met hun takken,<br \/>\nwaaraan de knoppen op openspringen stonden, nog slechts in een wazig licht onderscheiden.<\/p>\n<p>Toen, temidden van deze stilte, gebeurde er iets ongewoons.<br \/>\nOp de plavuizen van de gang en op de houten treden van de trap klonk het doffe getrappel van paardenhoeven.<br \/>\nOok was het hoge gehinnik van een veulen te horen.<br \/>\nAllen, die in de benedenkamer waren, vernamen deze geluiden en sprongen bijna gelijktijdig op.<br \/>\nHet was de boer, die het eerst de gangdeur opende.<br \/>\nToen zagen zij in het halve duister donkere, glimmende paardenruggen,<br \/>\ndie om de hoek van de trap verdwenen.<br \/>\nZij snelden deze gedaanten achterna. De deur van de ziekenkamer vonden zij wijd open.<br \/>\nMaar in het vertrek was niets bijzonders te zien. Ook was het er doodstil;<br \/>\nzelfs de moeilijke ademhaling van de boerin was niet langer te horen.<br \/>\nDe boer deed een stap dichterbij en boog zich over het uitgeteerde gezicht van zijn vrouw heen.<br \/>\nZijn adem stokte&#8230; zij was dood.<\/p>\n<p>De overlevering vertelt niet, wie de gevelsteen boven de voordeur heeft laten aanbrengen.<br \/>\nWas het de boer zelf, die deze steen, waarop paarden en torens afgebeeld staan,<br \/>\nliet vervaardigen en plaatsen? Was het een familielid?<br \/>\nOf was het misschien een nieuwe eigenaar van de boerenplaats? Het is niet bekend&#8230;<\/p>\n<h4>Bron: &#8220;Noord- en Zuid-Nederlandse sagen en legenden<\/h4>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aan de zuidzijde van de Oude Rijn onder Zwammerdam nabij Bodegraven ligt een boerenplaats langs de weg, &#8220;De Paardenburgh&#8221; genaamd. Deze hofstede dankt haar naam aan een volksoverlevering. Heel lang geleden woonde op die plaats een gezin, waarvan de boerin zwaar ziek lag. In de vroege herfst was de vrouw gaan liggen. Haar slaapkamer was [&#8230;]\n","protected":false},"author":2,"featured_media":8365,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[72],"tags":[],"class_list":["post-8318","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sagen-legenden"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.henkhorck.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8318","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.henkhorck.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.henkhorck.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.henkhorck.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.henkhorck.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8318"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.henkhorck.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8318\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8319,"href":"https:\/\/www.henkhorck.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8318\/revisions\/8319"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.henkhorck.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/8365"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.henkhorck.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8318"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.henkhorck.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8318"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.henkhorck.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8318"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}